صفحه اصلي     درباره ما     نقشه سايت     ارتباط با ما     پژوهشکده در يك نگاه  
چهارشنبه ۱ خرداد ۱۳۹۸

ابزارهاي ادراک از منظر آيات و روايات
نویسنده : رشيد ريگي، فاطمه
مقطع : کارشناسي ارشد (سطح 3)
استاد راهنما: ذوالفقاري، محمد حسين
رشته : تفسير و علوم قرآن
تعداد صفحات : 0
سال دفاع : 1392-00-00
مرکز آموزشی: حوزه علميه خواهران قم، جامعةالزهرا(س)، گروه بين الملل
کلید واژه: ادراك، ابزارهاي ادراك، حس، عقل، وحي، فطرت
موضوعات :
معرفی و فهرست : دانلود
چکیده: پايان‌نامه حاضر به تبيين ابزارهاي شناخت اعم از:‌ حس، عقل، فطرت، وحي و قلب پرداخته و منشأ و نقش هر يک از آنها در شناخت را مورد بررسي قرار داده است. اين تحقيق با هدف شناخت صحيح ابزارهاي ادراک از منظر متون ديني صورت پذيرفته است . انسان براي آگاهي از عالم خارج از وجود خود نيازمند ابزارهاي شناخت است که قسمتي از آنها درون ذاتي و قسمتي برون ذاتي‌اند. طبيعي ترين و ابتدايي ترين وسايل و ابزار شناخت، حواس آدمي است. حواس به اندازه اي در شناخت موثر است که اگر يکي از آنها از آدمي سلب گردد همان مقدار شناخت را که آن حس مي توانست براي انسان کسب کند از دست مي دهد. گرچه حواس بيروني و ظاهري منحصر به چشم و گوش نيست ليکن اين دو نقش کليدي در زمينه کسب معرفت حسي دارند. فلاسفه اسلامي منشا ادراکات حسي را نفس ناطقه و جان و روان آدمي معرفي کرده اند . ادراک حسي عليرغم اهميتي که دارد فقط به کيفيات معنايي از ظواهر و اعراض و اشيا و محسوسات تعلق مي گيرد و مقيد به شرايط خاص است بنابراين حس شرط لازم براي شناخت مي باشد ولي شرط کافي نيست فلذا انسان نيازمند ابزارهاي ديگري مانند عقل دومين است که از نظر اسلام براي رسيدن به مراتب کمال ضروري است و بدون آن نمي توان جهان و اسرار پيچيده‌اش را شناخت. نفس انسان به کمک عقل به مفاهيم کلي دست مي‌يابد حوزه کار آمدي عقل در گستره مخلوقات ، پديده هاي عالم طبيعت و احکام شرع و شناخت اجمالي خداوند است و عقل انسان توانايي درک تمام امور را ندارد. بالاتر از درک عقلي ، شناخت فطري است که به امور ماوراي انسان مربوط مي شود. امور فطري از آغاز آفرينش به صورت قوه و استعداد انجام امور نيک در نهاد آدمي سرشته شده و در شرايط ويژه‌اي به فعليت مي رسند مگر اين که توسط عوامل بيروني پوشانده شود اين معرفت در مرحله نخست از قبيل معرفت حضوري و درک شهودي است و در مرحله بعد به صورت معرفت حصولي و فکري نمايان مي گردد. عمده ترين قلمرو فطرت توحيد است ولي در برخي از روايات از معرفت خداوند ، اسلام ، نبوت و امامت نيز به عنوان امور فطري ياد شده است . نوعي درک قوي‌تر نيز وجود دارد به نام درک شهودي و قلبي که از مراتب آن مي توان به وحي و الهام اشاره کرد. تمام قواي ادراکي و غير ادراکي انسان تحت سيطره قلب است و به خواست او عمل مي‌کند. استعداد ديگري در بعض انسانهاي خاص وجود دارد به نام وحي که منبع شناخت محسوب مي گردد. وحي شعور مرموزي است که با شعور فکري مشترک ميان انسانها متفاوت است و اشتباه در آن راه ندارد و نياز به دليل و برهان هم ندارد محدوده آن شامل تمام امور مرتبط با سعادت آدمي است.



قرآن پژوهی
پايگاه تخصصي ترجمه قرآن كريم
دائرة المعارف قرآن كريم (9جلد)
فرهنگ قرآن (24جلد)
تفسير راهنما (20 جلد)
فرهنگ موضوعي تفاسير (3 جلد)
دانشنامه موضوعي مقالات قرآنی
جرعه اي از زلال قرآن
کتابخانه دیجیتالی آثار
پرسمان هاي قرآني
درآمدی بر اجتهاد از منظر قرآن

اطلاع رسانی قرآنی
نرم افزار های مرکز
كتابخانه تخصصي قرآن
جديدترين مقالات قرآني
كتب جديد قرآني
پايان نامه هاي قرآني
معرفی نشریات قرآنی
معرفی قرآن پژوهان
پايگاه هاي قرآن پژوهي
نرم افزارهاي قرآني
فصلنامه پژوهش هاي قرآني