صفحه اصلي     درباره ما     نقشه سايت     ارتباط با ما     پژوهشکده در يك نگاه  
يكشنبه ۲۷ مرداد ۱۳۹۸
صبر كليد خوشبختي (1)
نویسنده : عطايي، محمد آصف
نام نشريه : روزنامه ايران
شماره نشريه:
شماره صفحه:
تاريخ انتشار: 1387-06-06
کد مقاله: 87404
  دريافت فايل pdf
چکیده :


پيرامون صبر از منظر قرآن است. نويسنده صبر را كليد هرگونه مشكل و قفل بسته‌اي مي‌داند. وي با اشاره به وجود مشكلات و نابساماني‌ها در زندگي شخصي و اجتماعي و در مراحل گوناگون صبر را شاه كليد هر گونه موفقيتي در پيروزي‌هاي احتمالي مي‌داند.
نويسنده با تقسيم بندي صبر، صبر در مصيبت، صبر در طاعت و صبر بر گناه، صبر در طاعت و تكاليف را مورد بحث قرار مي‌دهد. و تكاليف الهي اعم از بايدها و نبايدها را اموري دشوار و انجام يا ترك آنها را نيازمند صبر مي‌داند.
: موضوعات
: آدرس اينترنتي
صبر، مشكلات، موفقيت، مصيبت : کلید واژه

متن کامل

صبر كليد خوشبختى


[محمدآصف عطايى‎/بخش نخست ]

هر انسانى در فعاليت هاى روزانه اش هدف و ايده اى دارد، هدف و ايده اى كه باعث تلاش و فعاليت او خواهد شد؛ با اين تفاوت كه اهداف و ايده ها، گوناگون و متفاوت و از حيث ارزش و جايگاه نيز مختلف اند، هدف گاه پست و كم ارزش و گاه عالى و ارجمند است.
حركت از مبدأ تا رسيدن به مقصد، كار ساده اى نخواهد بود، امكان دارد در طول مسير، مشكلات و موانعى سبز شده و حركت انسان را كند نمايد و يا به طور كلى متوقف سازد؛ اگر انسان تجربه كافى نداشته باشد، ممكن است در اولين برخورد با مانع، مأيوس و نااميد شود و از ادامه مسير خوددارى نموده و از مقصد و مقصود دست بردارد.
ولى در صورتى كه انسان، تجربه كافى داشته باشد، و عواملى را كه به نوعى به كمك و يارى انسان آمده و زمينه رسيدن به اهداف را فراروى او قرار مى دهد، شناسايى نموده و در زندگى خود رعايت نمايد، بدون ترديد ضريب موفقيت او افزايش خواهد يافت.
در اين نوشته برآنيم راجع به صبر و پايدارى كه از جمله عوامل موفقيت انسان به حساب مى آيد با توجه به آيات قرآن و احاديث معصومين(ع)، مطالبى را همراه با خوانندگان فرهيخته و صبور، مرور نماييم:

ضرورت صبر در زندگى

صبر به معناى استقامت و پايدارى در مواجهه و رويارويى با علل و عواملى كه مانع حركت انسان به سمت مقصد و مقصود مى شود؛ از جمله صفات ارزشمندى است كه در آموزه هاى دينى، توجه خاصى نسبت به آن مبذول شده است؛ چرا كه در سايه داشتن ويژگى صبر و پايدارى انسان مى تواند در عرصه هاى مختلف زندگى فردى و اجتماعى، مادى و معنوى، رشد و تكامل نموده و به اهداف خويش دسترسى پيدا نمايد.
كودكان كه به دنيا مى آيند در سايه صبر و تحمل پدر و مادر، رشد و نمو نموده و بزرگ مى شوند و در پرتو آشنايى با تعاليم انسانى اسلامى؛ به معلمان فرداى جامعه، تبديل مى شوند. اگر پدر و مادر در پرورش كودك، صبور و بردبار نباشند، بدون شك، رشد جسمى و معنوى كودك، آسيب خواهد ديد؛ و به تبع آن، جامعه نيز از افراد مريض و بيمارانى كه با الفباى زندگى، آشنايى ندارند، تشكيل مى شود و خطرات و زيان هاى زيادى را متحمل خواهد شد.
كشاورزى كه در فصل مناسب، بذرافشانى مى نمايد، مدت ها بايد صبر و پايدارى به خرج دهد و با علل و عواملى كه مخل رشد و سلامت محصولات كشاورزى است، مبارزه نموده، دست و پنجه نرم نمايد؛ تا بتواند محصولات خوب و سالمى به دست آورد. اگر صبر و تحمل نداشته باشد، چگونه مى تواند محصول سالم به دست آورد.
دانش آموز و دانشجويى كه قصد رسيدن به مدارج علمى و فتح قله هاى بلند علم و دانش را دارد در پرتو صبر و پايدارى و مبارزه طاقت فرسا با موانع و مشكلات مى تواند به اهداف عالى دسترسى پيدا كند و اگر صبر و پايدارى و پشتكار نداشته باشد؛ در برخورد با اولين مانع، مأيوس و نااميد خواهد شد و از حركت باز خواهد ماند.
انسان هاى مبارزى كه اسلحه در دست مى گيرند تا در برابر عناصر فاسد داخلى و نيروهاى متجاوز خارجى، جنگ و جهاد نمايند؛ در سايه صبر و تحمل مى توانند از ارزش هاى ملّى و مكتبى خويش، دفاع و حراست به عمل آورده و پيروزى و موفقيت را به دست آوردند و اگر صبر و تحمل نداشته باشند در اولين برخورد با دشمن، سنگر را رها كرده در نتيجه زمينه حضور و پيروزى دشمن را فراهم مى نمايند.
با توجه به نقش عمده و اساسى كه صبر و پايدارى در موفقيت انسان در عرصه هاى فردى و اجتماعى، مادى و معنوى و دنيا و آخرت داشته و دارد، خداى سبحان در بيش از هفتاد آيه، واژه صبر و كلمات هم خانواده آن را به كار برده است و پيامبراكرم(ص) امت اسلامى را به رعايت آن در مراحل مختلف زندگى توصيه و تشويق نموده است؛ لذا به چند نمونه از پيروزى ها و موفقيت هايى كه در پرتو صبر و پايدارى، نصيب انسان مى شود با استفاده از آيات قرآن ، اشاره خواهد شد:

۱) صبر و موفقيت در بندگى

روح و روان آدمى با مقوله آزادى بهتر و بيشتر علاقه و سازگارى دارد و از تكليف و فرمانبردارى بيزار و رويگردان است؛ لذا عبوديت و بندگى كه آزادى انسان را محدود نموده، اعمالى را متوجه او مى سازد؛ تا حد زيادى مشكلاتى را به وجود مى آورد و در برخى موارد باعث طغيان و سركشى انسان مى شود. صبر و حوصله از جمله ابزارى است كه مى تواند به يارى انسان آمده، قدرت و قوت او را براى انجام تكاليف الهى، افزايش دهد.
به قول غزالى: «عبوديت و بندگى به هر ترتيب و به هر شكل براى انسان، دشوار است. هر يك از عبادات به مناسبتى براى انسان ناخوشايند است؛ نماز به خاطر سستى، زكات به خاطر بخل و دنيادوستى، و حج و جهاد به خاطر هر دو؛ بنابراين صبر در مقام بندگى و پرستش خداوند در حقيقت صبر و مقاومت در برابر سختى ها و دشوارى هاى گوناگون است.»
خداى سبحان خطاب به پيامبراكرم(ص) او را در مقام انجام عبادت و پرستش؛ به صبر و پايدارى دعوت و سفارش نموده مى فرمايد: «رَبُّ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما بَيْنَهُما فَاعْبُدْهُ وَ اصْطَبِرْ لِعِبادَتِهِ هَلْ تَعْلَمُ لَهُ سَمِيًّا ؛ پروردگار آسمان ها و زمين و آنچه ميان آن دو قرار دارد. پس او را پرستش كن و در راه پرستش او شكيبا باش. آيا براى او مثل و مانندى مى يابى !»
و در جاى ديگر خطاب به پيامبر(ص) مى فرمايد: « و خانواده خود را به نماز، فرمان ده؛ و بر انجام آن شكيبا باش؛ از تو جوياى روزى نيستيم؛ [بلكه] ما به تو روزى ميدهيم؛ عاقبت [نيك] براى پرهيزگارى است.»
از اينكه خداى متعال پيامبراكرم(ص) را پس از امر به عبادت و بندگى و انجام فرايض؛ به صبر و پايدارى توصيه و سفارش مى نمايد، مى توان نتيجه گرفت كه موفقيت در انجام تكاليف الهى در سايه صبر و استقامت به دست مى آيد.
پيامبراكرم(ص) نيز براى تشويق و ترغيب امت اسلامى به صبر و پايدارى، در يك تقسيم بندى، صبر را به سه دسته تقسيم مى نمايد و از اجر و پاداشى كه خداى سبحان براى صابران در مقام عبوديت و بندگى در نظر گرفته است، خبر داده و مى فرمايد: «صبر بر سه قسم است؛ صبر در مصيبت، صبر بر طاعت، و صبر از گناه، و هر كس در مقام انجام طاعت خدا صبر و پايدارى نمايد، خداوند براى او ششصد درجه مقرر فرمايد كه فاصله هر درجه با درجه ديگر به اندازه فاصله بين قعر زمين تا عرش است.»


قرآن پژوهی
پايگاه تخصصي ترجمه قرآن كريم
دائرة المعارف قرآن كريم (9جلد)
فرهنگ قرآن (24جلد)
تفسير راهنما (20 جلد)
فرهنگ موضوعي تفاسير (3 جلد)
دانشنامه موضوعي مقالات قرآنی
جرعه اي از زلال قرآن
کتابخانه دیجیتالی آثار
پرسمان هاي قرآني
درآمدی بر اجتهاد از منظر قرآن

اطلاع رسانی قرآنی
نرم افزار های مرکز
كتابخانه تخصصي قرآن
جديدترين مقالات قرآني
كتب جديد قرآني
پايان نامه هاي قرآني
معرفی نشریات قرآنی
معرفی قرآن پژوهان
پايگاه هاي قرآن پژوهي
نرم افزارهاي قرآني
فصلنامه پژوهش هاي قرآني